🤩 Nebanaľnyj Ševčenko: jak velykyj Kobzar peretvorjujeťsja na sučasnu superzirku

Читати кирилицею
🤩 Nebanaľnyj Ševčenko: jak velykyj Kobzar peretvorjujeťsja na sučasnu superzirku

Jak žyv Taras Ševčenko

Jakščo zi škiľnyh rokiv vy vže pidzabuly detali žyttja Tarasa Ševčenka, same čas їh prygadaty. Ale dlja ćogo ne treba lizty na Vikipediju i čytaty nudnu stattju (hoča, jakščo vam use ž cikavo, oś vona).

Dnjamy avtory projektu «Knyga-mandrivka. Ukraїna» poraduvaly gljadačiv jutubu treťoju serijeju svogo serialu, jaku prysvjatyly same Kobzarju. Nejmovirno zahoplyvyj rolyk rozpovisť pro osnovni vihy žyttja Tarasa ta jogo značennja dlja ukraїnśkogo narodu — jogo tjagy do nezaležnosti ta svobody. Podyviťsja rolyk sami ta pokažiť jogo svoїm ditjam.

Kvantovyj strybok Ševčenka

Rik tomu, do na počatku ljutogo kyїvśkyj hudožnyk-iljustrator Oleksandr Grehov vidkryv vystavku «Kvantovyj strybok Ševčenka» u metropoliteni Kyjeva. U svoїh robotah vin pereosmyslyv i osučasnyv obraz poeta u prytamannomu styli, peretvoryvšy jogo na supergeroїv, rok-muzykantiv ta personaživ videoigor.

Vystavku zipsuvav Jurij Hort, vidomyj aktyvist nacionalistyčnogo ruhu, argumentuvavšy ce nedorečnistju takogo stavlennja do spadščyny Velykogo Kobzarja. Prote, incydent zdijnjav hvylju pidtrymky Grehova mytcjamy, artystamy ta biznesmenamy.

My takož todi ne zalyšylysja ostoroń ta stvoryly test?‍? Test: Kvantovyj strybok Ševčenka — znajdiť poeta u sobi na osnovi obraziv, ščo prydumav pan Grehov, ta kartyn samogo Tarasa Grygorovyča. Test zavojuvav neabyjaku populjarnisť ta zovsim ne vtratyv aktuaľnosti.

Proponujemo vam znajty Ševčenka u sobi — projdiť cej test?‍? Test: Kvantovyj strybok Ševčenka — znajdiť poeta u sobi ta diznajtesja, hto vy z sučasnyh Tarasiv.

Muzyka

Dva najbiľš jaskravyh pereosmyslennja viršiv Ševčenka proponujuť muzykanty z riznyh kinciv muzyčnogo spektru — indi ta klasyčnoї muzyky.

yeyo

Gurt yeyo u 2016 roci vypustyv anglomovnu pisnju Kateryna za motyvamy tragičnoї poemy Tarasa Ševčenka «Kateryna». U poemi jdeťsja pro divčynu Katerynu, jaka pokohala oficera imperśkoї armiї j zavagitnila vid ńogo. Oficera vyklykaly na vijnu z Osmanśkoї imperijeju, zvidky vin ne povertajeťsja. Divčynu proganjajuť z domu baťky.

Kateryna vidpravljajeťsja na pošuky kohanogo i vrešti zustričaje jogo z druzjamy v šynku. Prote, vin vidmovljajeťsja i vid neї, i vid dytyny. U rozpači Kateryna zalyšaje dytynu na dorozi, a sama topyťsja u ričci. Dytynu znajšly lisnyky, hlopčyk vyžyv.

Nothing's right, but you will survive

yeyo

Narazi gurt vystupaje pid novoju nazvoju Ofliyan.

Sestry Teľnjuk

Sestry Teľnjuk — ce duet z dvoh sester, narodnyh artystok Ukraїny, tvorčyj šljah jakyh rozpočavsja u 1986 roci. U їhńomu dorobku — 19 aľbomiv, spivpracja z gitarystom Rolling Stones Mikom Tejlorom,  19 vypuščenyh aľbomiv ta premija Vasylja Stusa za zberežennja ta propagandu ukraїnśkoї kuľtury.

U 2015 roci Lesja ta Galyna Teľnjuk vypustyly svoju narazi ostannju plativku — «TEĽNJuK: Naš Ševčenko», v jakomu poklaly virši Kobzarja na muzyku. Їhnja muzyka zvučyť jak kovtok svižogo povitrja, a slova Ševčenka v їhńomu vtračajuť buď-jaku pompeznisť ta zabronzovilisť.

Veś koncert «Naš Ševčenko» takož možna podyvytysja na jutubi.

Ševčenkivśka premija

Ševčenkivśku premiju, nazvanu tak na česť Kobzarja, vvažajuť odnoju z najgolovnišyh vidznak vid deržavy v oblasti kuľtury. Vodnočas, її často krytykujuť za konservatyvnisť ta neprozori kryteriї pryznačennja.

Prote, ćogorič muzyčna častyna premiї zdyvuvala sučasnymy nominacijamy. Na vynagorodu, zamisť klasyčnyh muzykantiv ta kompozytoriv (jak ce bulo zazvyčaj, pretenduvaly dva populjarnyh gurty — DakhaBrakha i Vivienne Mort.

Vrešti, laureatamy premiї stav gurt DakhaBrakha — muzykanty, jaki vykorystovujuť ukraїnśki narodni pisni, vykonujučy їh za dopomogoju riznyh instrumentiv u najriznomanitnišyh styljah, vključno z džazom, bljuzom ta repom. Sami učasnyky harakteryzujuť svij styľ jak «etno-haos».

Vivienne Mort — aľternatyvnyj rok-gurt, jakyj zasnuvaly u 2007 roci.

Nominacija sučasnoї ta populjarnoї muzyky na premiju z Ševčenkovym im’jam — ščo ce jak ne pidtverdžennja aktuaľnosti tvorčosti Ševčenka ta prodovžennja jogo misiї prosvity ta probudžennja, v tomu čysli tvorčogo, ukraїnśkogo narodu.

Muraly

Ikony Revoljuciї na Jevropejśkij plošči

Pid čas Revoljuciї Gidnosti učasnyky ne raz zvertalysja do tvorčosti Tarasa Ševčenka dlja nathnennja i urokiv revoljucijnoї boroťby. Ševčenkove «Boritesja i poborete» stalo odnym iz golovnyh deviziv Revoljuciї.

10 ljutogo na fasadi budivli za adresoju Gruševśkogo, 4 z’javylysja grafiti z zobražennjam tŕoh velykyh ukraїnśkyh poetiv — Ivana Franka, Lesi Ukraїnky ta Tarasa Ševčenka. «Vogoń zapeklyh ne peče» — fraza, ščo napysana pid portretom Ševčenka — ce cytata z poemy «Gamalija», jaka rozpovidaje pro morśkyj pohid otamana Gamaliї z kozakamy v Stambul dlja vyzvolennja z nevoli svoїh pobratymiv.

Foto: Volodymyr Gontar/UNIAN

Harkivśkyj mural

Do 200-riččja z narodžennja Ševčenka u Harkovi Ivan Kramśkyj namaljuvav velykyj mural. Podyvytysja jogo možna za adresoju Sadovyj proїzd, 30.

Harkiv. Taras Ševčenko

Lvivśkyj mural

Avtor muralu, Volodymyr Stećkovyč, navmysno obrav budynok, de nezvyčajnym sposobom vykladena cegla. Same tomu mural vygljadaje nemov maljunok hrestykom na velyčeznomu polotni. Pobačyty robotu možna u Lvovi za adresoju vul. Mykolajčuka, 1.

Lviv. Ševčenko

Do reči, čytajte naš materialVizuaľne mystectvo na vulycjah mist: 100 ukraїnśkyh muraliv pro vulyčne mystectvo Ukraїny, de zibrani vsi muraly po vsij kraїni.

Literatura

«Kateryna»

Vže vidomu nam poemu «Kateryna» u 2018 roci pereklaly na anglijśku movu. Knyžka za perekladom Džona Vira vyjšla u vydavnyctvi «Osnovy». Osoblyvisť vydannja, krim movy, v tomu, ščo vono proiljustrovane robotamy Mykoly Tolmačova, molodogo iljustratora, roboty jakogo prysutni u postijnij ekspozyciї galereї Da-End u Paryži.

Treba bulo provesty velyku robotu, ščob očystyty svoje vizuaľne spryjnjattja. Treba bulo zabuty obraz Ševčenka, ščob blyźko pidpustyty jogo tekst. Ja namagavsja myslyty tak, ščo je konkretnyj tvir, jakyj maje vyklykaty obrazy, pry ćomu avtor buv dlja mene abstraktnym.

Mykola Tolmačov, iljustrator

Foto: vydavyctvo «Osnovy»

«Ševčenko vid A do Ja»

U Vydavnyctvi Starogo Leva vyjšla knyžka «Ševčenko vid A do Ja». Ce krasyvo oformlenyj artbuk, v jakomu zahoplyvo rozpovidajuť pro Tarasa Ševčenka ne lyše jak poeta, ale j talanovytogo žyvopyscja, ğravera, prozaїka, dramaturga, spivaka, aktora ta skuľptora.

Jaka bula uljublena pora roku u Ševčenka? U jaki oči vin poljubljav zagljadatysja – kari, blakytni, a, može, zeleni? Pro ščo vin dumav, dyvljačyś na zori? Pro vse ce u novij abetci, tekst do jakoї napysav vidomyj ševčenkoznaveć Leonid Uškalov

Vydavnyctvo Starogo Leva

Avtorka iljustracij do knygy — Anastasija Stefurak. Vona takož iljustruvala vydannja «Pid skljanym kovpakom» Syľviї Plat, a takož «Ukraїnśki prysliv’ja».

Biľše pro knyžku — na sajti vydavnyctva.

Fajni memy pro ukraїnśku literaturu

Memy — odna z golovnyh rys kuľtury internetu. Za dopomogoju memiv možna pereosmyslyty ta dekonstrujuvaty bukvaľno vse. Kiľka rokiv tomu, šče u «V Kontakte» zapustyvsja pablik «Fajni memy pro ukraїnśku literaturu», de avtory stvorjuvaly memy z tvoriv ukraїnśkyh klasykiv ta sučasnyh pyśmennykiv.

Pislja blokuvannja socmereži pablik pereїhav do Tviteru ta Instagramu.

Kino

U 2019 roci počalysja zjomky fiľmu «Ševčenko. Peršyj samuraj». U stričci Kobzarja predstavljať ne straždennym poetom, a spravžnim samurajem, jakyj vmije volodity pryjomamy shidnyh jedynoborstv ta oruduje katanoju.

U komentari vydannju Moviegram režyser fiľmu Andrij Perfiľjev zaznačyv:

Ce takyj sobi baddi-muvi, koly dva geroї prohodjať šljah razom. Za žanrom – ce aľternatyvna istorija z elementamy komediї, ekšenu ta vesternu

Andrij Perfiľjev, režyser fiľmu «Ševčenko. Peršyj samuraj»

Na žaľ, trejlera šče nemaje, a data vyhodu nevidoma. Golovnu roľ, Tarasa Ševčenka, zigraje aktor Roman Lućkyj, vidomyj za roljamy u «Storožovij zastavi» ta «Viddanij».

Bonus-trek

Taras Ševčenko z’javyvsja? Taras Ševčenko zaviv storinku v Instagram: jak vygljadaje Kobzar u sučasnomu Kyjevi v Instagrami! Poet cikavyťsja sučasnym žyttjam u stolyci, znimaje foto ta video i naviť spilkujeťsja z pidpysnykamy.

 

Avtory akauntu ne rozkryvajuť svoїh imen, prote daly interv’ju «Golosu Ameryky», v jakomu podilylysja metoju projektu.

Ja voskres, bo zaraz ja potriben Baťkivščyni biľše, niž na nebesah. Tam tiľky preferans z Kotljarevśkym ta Lesyni pikniky, a tut tvoryťsja istorija našoї deržavy

«Taras Ševčenko»

«Mystectvo hoče znajomytyś»

V ramkah promo-kampaniї razom z Ukraїnśkym kuľturnym fondom, pro jaku my pysaly raniše? «Mystectvo hoče znajomytyś». Ukraїnśka agencija zacikavyť audytoriju v mystectvi, agencija Postmen vykorystala kartynu Tarasa Ševčenka «Kateryna», jakoju vin proiljustruvav svoju odnojmennu poemu.

Vpevneni, ščo vse ce — ne ostanni projavy sučasnogo pereosmyslennja Velykogo Kobzarja, adže jogo dumky ta tvorčisť zalyšaťsja aktuaľnymy zavždy.

Čytajte takož pro te, ščo je riznycja, jakoju movoju vy korystujetesja vašym smartfonom?? Je riznycja! Čomu mova maje značennja naviť u TikTok (eksperyment redakciї) — naš eksperyment z najpopuljarnišymy zastosunkamy.