Naukovci, mytci, zahysnyky — 10 znakovyh vyhovanciv «Plastu»

Читати кирилицею
Naukovci, mytci, zahysnyky — 10 znakovyh vyhovanciv «Plastu»

V rizni roky do členiv «Plastu» naležaly rizni vydatni ukraїnśki dijači XX ta XXI stoliť — i same pro nyh rozpovidajemo u dobirci.

Naukovci, mytci, zahysnyky — 10 znakovyh vyhovanciv «Plastu»

Bogdan-Volodymyr Gavrylyšyn

Vin narodyvsja 19 žovtnja 1926 roku v Koropci. Bogdan GavrylyšynŠčo varto znaty pro programu «Moloď zminyť Ukraїnu» buv ekonomistom, gromadśkym dijačem, mecenatom, členom Rymśkogo klubu, prezydentrm Fondu Bogdana Gavrylyšyna. Z 1988 roku pracjuvav na gromadśkyh zasadah v Ukraїni, buv radnykom dekiľkoh Prezydentiv Ukraїny, prem’jer-ministriv, goliv ukraїnśkogo parlamentu.

Takož majže 30 rokiv svogo žyttja Gavrylyšyn prysvjatyv Mižnarodnomu instytuti menedžmentu MIM-Ženeva, de obijmav posady dyrektora z navčannja (1960—1968 roky), dyrektora Instytutu (1968—1986 roky), počesnogo naukovcja (1986—1989 roky). U 1990 roci vin zasnuvav Mižnarodnyj instytut menedžmentu u Kyjevi. A šče Gavrylyšyn buv členom «Plastu» — Nacionaľnoї skautśkoї organizaciї Ukraїny vid 1937 roku, naležav do kurenja «Lisovi Čorty» vid 1946 roku. U 2006—2008 rokah buv golovoju Krajovoї plastovoї rady. U 2010 roci stav zasnovnykom Blagodijnogo Fondu «Bogdana Gavrylyšyna», misijeju jakogo je pidgotovka novoї generaciї molodyh ukraїnciv, zdatnyh na vlasnomu dosvidi osjagnuly osoblyvosti funkcionuvannja najkraščyh kraїny Jevropy ta sformuvaty krytyčnu masu ljudej, jaka transformuje Ukraїnu.

Naukovci, mytci, zahysnyky — 10 znakovyh vyhovanciv «Plastu»

Vasyľ Karhut

Narodyvsja 1 lypnja 1905 roku v s. Markivci. Buv vidomym likarem-alopatom, fitoterapevtom i pyśmennykom. Tryvalyj čas pracjuvav jak osobystyj likar mytropolyta UGKC Andreja Šeptyćkogo. Na jogo dolju prypalo uv’jaznanennja u konctabori «Bereza Kartuźka», v’jaznyci gestapo (1941), radjanśkyh taborah po zaveršennju Drugoї Svitovoї vijny (1946-55). Nebiž aktora j režysera Lesja Kurbasa. Aktyvnyj člen «Plastu».

Naukovci, mytci, zahysnyky — 10 znakovyh vyhovanciv «Plastu»

Mykola Kolessa

Narodženyj 6 grudnja 1903 roku v Sambori, cej ukraїnśkyj kompozytor buv takož dyrygentom, pedagogom, zasnovnykom ukraїnśkoї dyrygentśkoї školy. Syn vydatnogo ukraїnśkogo foľklorysta Filareta Kolessy. Z junaćkyh rokiv naležav do «Plastu», brav aktyvnu učasť u jogo dijaľnosti. Nagorodženyj odnym iz najvyščyh plastovyh ordeniv — «Vičnogo Vognju u Zoloti». U 1953–1965 rokah — rektor, a z 1957 roku buv profesorom Lvivśkoї konservatoriї.

Naukovci, mytci, zahysnyky — 10 znakovyh vyhovanciv «Plastu»

Ljubomyr (Guzar)

Narodyvsja 26 ljutogo 1933 roku u Lvovi. Ce — ukraїnśkyj religijnyj dijač, patriarh-predstojateľ Ukraїnśkoї Greko-Katolyćkoї Cerkvy (2001—2011).Vypusknyk Katolyćkogo universytetu Ameryky, Velykoї Duhovnoї Seminariї Svjatogo Josafata v Rymi, Fordgamśkogo universytetu. Doktor bogoslov’ja (1972). 1972 roku pryjnjav černectvo. Buv spodvyžnykom Josypa Slipogo. Golova Lvivśkoї arhijeparhiї v Rymi (1984—1991). 1993 roku povernuvsja do Ukraїny j otrymav gromadjanstvo u 2002 roci. Inicijuvav pobudovu Patriaršogo soboru Voskresinnja Hrystovogo na kyїvśkomu Livoberežži. 2011 roku vyjšov u vidstavku, peredavšy svoї povnovažennja Svjatoslavu Ševčuku. Člen «Plastu» z junaćkyh rokiv. U 1950 roci stav členom kurenja «Červona Kalyna», de otrymav psevdo «Mamaj». Nagorodženyj plastovym Ordenom Vičnogo Vognju v Zoloti.

Naukovci, mytci, zahysnyky — 10 znakovyh vyhovanciv «Plastu»

Oleg Oľžyč (Kandyba)

Narodyvsja 21 lypnja 1907 roku v Žytomyri. Ukraїnśkyj poet, polityčnyj dijač, arheolog, syn vidomogo ukraїnśkogo poeta Oleksandra Olesja. Očoljuvav kuľturno-osvitnju referenturu Provodu Ukraїnśkyh Nacionalistiv (1937) i Revoljucijnyj Trybunal OUN (1939—1941). Člen «Plastu» v Prazi. Na plastovu tematyku napysav poeziju «Plastovyj kapeljuh». 25 travnja 1944 roku jogo zaareštuvalo gestapo u Lvovi. Buv zakatovanyj pid čas čergovogo dopytu.

Naukovci, mytci, zahysnyky — 10 znakovyh vyhovanciv «Plastu»

Orest Subteľnyj

Kanadśkyj istoryk ukraїnśkogo pohodžennja. Doktor filosofiї, z 1982 roku — profesor kafedry istoriї ta polityčnyh nauk Jorkśkogo universytetu, Toronto. Buv plastunom, člen kurenja «Vataga Burlakiv». Stupiń doktora filosofiї otrymav 1973 roku u Garvardśkomu universyteti, zahystyvšy dysertaciju «Neohoči sojuznyky: Pylyp Orlyk ta jogo stosunky z Krymśkym hanstvom i Osmanśkoju imperijeju. 1708—1742». 1992-go Oresta Subteľnogo bulo obrano zakordonnym členom NAN Ukraїny, 22 grudnja 2006 prysvojeno zvannja Počesnogo doktora Dyplomatyčnoї akademiї Ukraїny pry MZS Ukraїny. Najbiľše vyznannja Orestovi Subteľnomu prynesla pracja «Ukraїna: Istorija», (1988). Knyga vydavalasja anglijśkoju, ukraїnśkoju, nimećkoju, rosijśkoju, kytajśkoju, bolgarśkoju i slovaćkoju movamy.

Naukovci, mytci, zahysnyky — 10 znakovyh vyhovanciv «Plastu»

Marko (Markijan Grygorij) Paslavśkyj

Rjadovyj rezervnogo bataľjonu operatyvnogo pryznačennja «Donbas» Nacionaľnoї gvardiї Ukraїny. Zagynuv ulitku 2014 roku u hodi vijny na Shodi Ukraїny proty separatystiv ta rosijśkyh vijśk pid čas vyzvolennja Ilovajśka. Kavaler ordenu Danyla Galyćkogo (posmertno). Naležav do «Plastu» i zakinčyv amerykanśku vijśkovu akademiju u Vest-Pojnti. Služyv v 75-u polku rejndžeriv, pokynuvšy armiju SŠA v čyni majora u 1991 roci. Pereїhav v Ukraїnu v 1990-ti. Buv aktyvnym učasnykom Revoljuciї Gidnosti. Z počatkom vijny na Shodi Ukraїny Paslavśkyj u kvitni 2014 roku pryjednavsja do bataľjonu «Donbas». U kvitni 2014 roku pryjnjav ukraїnśke gromadjanstvo. Mav pozyvnyj «Franko» — na česť Ivana Franka. Pohovanyj na Askoľdovij Mogyli u Kyjevi.

Naukovci, mytci, zahysnyky — 10 znakovyh vyhovanciv «Plastu»

Ljubomyr Romankiv

Narodyvsja 17 kvitnja 1931 roku v Žovkvi. Providnyj naukoveć kompaniї IBM u galuzi komp’juternyh tehnologij, spivvynahidnyk (razom z Devidom Tompsonom) procesiv stvorennja tonkoplivkovyh induktyvnyh i magnitorezystyvnyh mikrogolovok dlja zapysu informaciї, ščo umožlyvyly pojavu žorstkyh dyskiv i personaľnyh komp’juteriv, avtor i spivavtor ponad 65 patentiv. Dyrektor viddilu elektrohimičnoї tehnologiї j magnetyzmu Doslidnogo centru korporaciї IVM (Jorktaun Gajts, Nju-Jork). Dijsnyj člen Akademiї inženernyh nauk IVM ta Akademiї inženernyh nauk Ukraїny. Člen Naukovogo tovarystva imeni Ševčenka, člen upravy NTŠ u SŠA. Dijač ukraїnśkyh studentśkyh i gromadśkyh organizacij diaspory, člen prezydiї Svitovogo kongresu viľnyh ukraїnciv, golova Komitetu Ukraїnśkoї Molodi pry SKVU. Organizator i Golova studentśkyh tovarystv v Edmontoni ta Bostoni. Zasnovnyk i kerivnyk ukraїnśkoї radioprogramy v Edmontoni. Organizuvav akredytovani kursy ukraїnśkoї kuľtury v Mersi-koledži (Nju-Jork). Aktyvnyj dijač «Plastu», vsebično spryjaje rozbudovi Plastu v Ukraїni. Člen kurenja «Siromanci». Nagorodženyj vyščymy plastovymy vidznakamy.

Gajdemari (Gajdi-Marija) Stefanyšyn-Pajper

Amerykanśka astronavtka, ukraїnka za pohodžennjam. U dytynstvi bula členkyneju «Plastu» v SŠA ta vidviduvala ukraїnśku diasporjanśku školu. Navčalasja v Massačusetśkomu tehnologičnomu instytuti. Do grupy astronavtiv NASA pryjnjata 1996 roku. Iz 1985-go prohodyla vijśkovu službu u vijśkovo-morśkomu floti jak oficer-inžener. Poletila v kosmos u skladi ekipažu 2006 roku. Peršyj polit zdijsnyla 9—21 veresnja 2006. Stala vośmoju žinkoju astronavtom NASA, ščo zdijsnyla vyhid u vidkrytyj kosmos, zagaľna tryvalisť jakogo sklala 12 godyn 8 hvylyn. 15-30 lystopada 2008 zdijsnyla svij drugyj polit u kosmos na šatli Endeavour v ramkah misiї STS-126. Člen Amerykanśkogo tovarystva inženeriv-mehanikiv.

Naukovci, mytci, zahysnyky — 10 znakovyh vyhovanciv «Plastu»

Kvitka Cisyk

Amerykanśka spivačka ukraїnśkogo pohodžennja, populjarna vykonavycja reklamnyh džynğliv u SŠA, operna i bljuzova spivačka, vykonavycja ukraїnśkyh narodnyh i populjarnyh piseń. Pisnja «Ty osjajuješ moje žyttja» (You Light Up My Life), jaku vona vykonala dlja odnojmennogo fiľmu, otrymala 1978 roku «Oskar» i «Zolotyj globus» u kategoriї «Najkrašča pisnja do fiľmu», a takož nominuvalasja na nagorodu «Gremmi» u kategoriї «Pisnja roku». U dytjači j junaćki roky naležala do «Plastu». 1967 roku organizuvala z divčat 30-go kurenja plastunok-junačok im. Sofiї Galečko v Nju-Jorku spivočyj gurt «Solovejky», jakym keruvala protjagom tŕoh rokiv.

Raniše my rozpovidaly pro uspišne zaveršennjaSkauty z «Plastu» zibraly 1,2 mln grn na «Spiľnokošti» kampaniї zi zboru vneskiv vid dobročynciv na korysť «Plastu» na platformi kolektyvnogo fonduvannja «Spiľnokošt».